Thai kỳ7 phút đọc
Axit folic trước và trong thai kỳ: uống khi nào, bao nhiêu mỗi ngày?
Vì sao nên bổ sung acid folic từ trước khi mang thai, liều thường được Bộ Y tế và WHO khuyến cáo, ai cần liều khác và những thực phẩm giàu folate dễ tìm trong bữa ăn.

Nếu bạn đang có kế hoạch mang thai, acid folic (còn hay viết là axit folic) là vi chất nên bắt đầu sớm nhất. Lý do khá đặc biệt: giai đoạn thai nhi cần folate để hình thành não và tủy sống lại rơi vào những tuần đầu tiên, khi nhiều người còn chưa biết mình đã có thai.
Bài viết tóm tắt khuyến cáo của Bộ Y tế và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) về thời điểm, liều dùng và các thực phẩm giàu folate trong bữa cơm gia đình.
Folate và acid folic là gì?
Folate là tên gọi chung của vitamin B9, có tự nhiên trong rau lá xanh đậm, các loại đậu và trái cây họ cam quýt. Acid folic là dạng tổng hợp của vitamin này, thường có trong viên uống và thực phẩm tăng cường vi chất.
Cơ thể cần folate để tạo tế bào mới. Khi mang thai, tế bào của thai nhi và bánh nhau phân chia rất nhanh nên nhu cầu folate tăng rõ rệt.
Vì sao nên bổ sung từ trước khi mang thai?
Ống thần kinh là cấu trúc sau này phát triển thành não và tủy sống của bé. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), ống thần kinh gấp lại và khép kín trong khoảng tuần thứ 3 đến tuần thứ 4 của thai kỳ. Nếu quá trình này không hoàn chỉnh, thai có thể bị dị tật ống thần kinh như nứt đốt sống hay vô sọ.
WHO ghi nhận việc bổ sung acid folic quanh thời điểm thụ thai giúp phòng ngừa dị tật ống thần kinh. Vì giai đoạn này đến rất sớm, chờ đến lần khám thai đầu mới uống thường đã muộn, nên các hướng dẫn đều khuyên bắt đầu ngay từ khi có ý định mang thai.
Liều acid folic thường được khuyến cáo
Bảng dưới đây là liều cho phụ nữ không có yếu tố nguy cơ đặc biệt; liều cụ thể cho bạn nên do bác sĩ quyết định.
| Giai đoạn | Bộ Y tế (QĐ 1139/QĐ-BYT, 2026) | WHO |
|---|---|---|
| Chuẩn bị mang thai | Acid folic 400–800 mcg/ngày cùng viên sắt 30–60 mg/ngày, ít nhất 3 tháng trước khi có thai (hoặc viên đa vi chất có sắt và acid folic) | 400 mcg/ngày, bắt đầu từ khi cố gắng có thai |
| Đang mang thai | Viên sắt/acid folic suốt thai kỳ đến hết 6 tuần sau sinh; acid folic 400–1.000 mcg/ngày | 400 mcg/ngày, tiếp tục đến hết tuần thứ 12 |
| Từng sinh con bị dị tật ống thần kinh | Acid folic 4 mg/ngày, ít nhất 3 tháng trước khi có thai | Liều cao theo chỉ định của bác sĩ |
Theo NHS (Hệ thống Y tế Quốc gia Anh), nếu bạn chưa kịp uống trước khi có thai thì hãy bắt đầu ngay khi biết mình mang thai. NHS cũng cho biết tiếp tục uống acid folic sau tuần thứ 12 không gây hại cho bé.
Những ai có thể cần liều khác?
Một số trường hợp được bác sĩ chỉ định liều acid folic cao hơn mức thông thường, ví dụ:
- Từng mang thai hoặc sinh con bị dị tật ống thần kinh (Bộ Y tế hướng dẫn 4 mg/ngày).
- Đang mắc đái tháo đường.
- Có bệnh về máu như thalassemia (tan máu bẩm sinh) hoặc thiếu máu hồng cầu hình liềm.
- Đang dùng thuốc điều trị động kinh hoặc HIV.
Ở Anh, liều cao thường là 5 mg và do bác sĩ kê đơn. Nếu thuộc các nhóm trên, bạn hãy đi khám trước khi mang thai, không tự chọn liều theo bài viết.
Thực phẩm giàu folate nên có trong bữa ăn
Bên cạnh viên uống, WHO khuyến khích phụ nữ ăn thêm thực phẩm giàu folate, vừa có folate vừa có nhiều chất dinh dưỡng khác.
- Rau lá xanh đậm: cải bó xôi (rau bina), cải xanh, rau dền, xà lách, bông cải xanh, măng tây.
- Các loại đậu: đậu đen, đậu đỏ, đậu xanh, đậu Hà Lan, đậu nành và đậu phụ.
- Trái cây: cam, quýt, bưởi, bơ.
- Ngũ cốc, bánh mì có tăng cường acid folic: xem bảng thành phần trên bao bì.
Folate trong rau dễ hao hụt khi nấu lâu hoặc ngâm nước quá kỹ. Bạn nên rửa rau trước khi cắt, nấu vừa chín tới, ưu tiên hấp hoặc luộc nhanh.
Gan động vật cũng giàu folate nhưng chứa rất nhiều vitamin A. NHS khuyên phụ nữ mang thai tránh gan và món chế biến từ gan, vì lượng vitamin A cao có thể gây hại cho thai nhi.
Uống đều đặn và chuẩn bị trước khi mang thai
- Uống vào một giờ cố định mỗi ngày, ví dụ sau bữa sáng, để dễ nhớ.
- Quên một ngày thì hôm sau uống như bình thường, không uống gấp đôi để bù.
- Nếu đang dùng vitamin tổng hợp có acid folic, hãy cộng tổng lượng từ các sản phẩm trước khi mua thêm. Cách tính có trong bài cách đọc nhãn vitamin tổng hợp cho bà bầu.
- Khám sức khỏe trước khi mang thai: Bộ Y tế khuyên xét nghiệm công thức máu để tầm soát thiếu máu, thiếu sắt, thalassemia, và tiêm phòng các bệnh như cúm, rubella, thủy đậu, viêm gan B từ 1–3 tháng trước khi có thai.
- Khi đã có thai, xem thêm bài sắt và thiếu máu thai kỳ.
Nếu bạn cân nhắc vitamin tổng hợp cho thai kỳ
Nếu muốn dùng vitamin tổng hợp cho thai kỳ, bạn hãy mang nhãn sản phẩm khi đi khám để bác sĩ xem cùng các viên đang uống. AusNatures Pregnancy Essentials là thực phẩm bảo vệ sức khỏe nhập khẩu từ Úc, dành cho phụ nữ chuẩn bị mang thai, đang mang thai và cho con bú. Trong liều 2 viên có acid folic 400 mcg, sắt (từ sắt fumarat) 10 mg, calci 600 mg, vitamin D3 10 mcg, vitamin B12 2,6 mcg, cholin 120 mg cùng các vitamin nhóm B, kẽm, selen. Cách dùng: uống 02 viên/ngày/lần hoặc theo sự chỉ dẫn của chuyên gia y tế. Công dụng: Hỗ trợ tăng cường sức khoẻ.
Lưu ý: hỏi bác sĩ sản khoa trước khi dùng, nhất là khi bạn đang dùng thuốc, có bệnh tuyến giáp hoặc đã được kê acid folic liều cao. Không dùng cho người tăng calci máu, bệnh gan thận cấp tính, lao phổi; người rối loạn đông máu hoặc đang dùng thuốc chống đông (như warfarin); người viêm loét dạ dày – tá tràng, tăng kali huyết, cường giáp, suy giáp; người mẫn cảm với bất kỳ thành phần nào. Sản phẩm có chứa selen, không dùng quá liều. Vitamin và khoáng chất không thay thế chế độ ăn uống cân bằng. Thực phẩm này không phải là thuốc, không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.
Tóm lại
- Bắt đầu acid folic từ khi có ý định mang thai, lý tưởng là ít nhất 3 tháng trước khi có thai.
- Bộ Y tế khuyến cáo 400–800 mcg/ngày khi chuẩn bị mang thai và 400–1.000 mcg/ngày khi mang thai; WHO khuyến cáo 400 mcg/ngày đến hết tuần 12.
- Người từng sinh con dị tật ống thần kinh, mắc bệnh mạn tính hoặc đang dùng một số thuốc cần bác sĩ chỉ định liều riêng.
- Ăn nhiều rau lá xanh, các loại đậu, trái cây họ cam quýt; khám trước khi mang thai và khám thai đúng lịch.
Tài liệu tham khảo
- Bộ Y tế (2026). Quyết định 1139/QĐ-BYT ban hành Hướng dẫn Quốc gia các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản về nội dung Chăm sóc trước khi có thai và trước khi sinh
- WHO. Periconceptional folic acid supplementation to prevent neural tube defects (e-Library of Evidence for Nutrition Actions)
- NHS. Pregnancy vitamins and supplements
- CDC. About Neural Tube Defects
Cập nhật 19 tháng 11, 2026
Thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán hay điều trị của nhân viên y tế. Thực phẩm bảo vệ sức khỏe không phải là thuốc, không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.
Sản phẩm liên quan
Bài viết khác
- Ăn cá bao nhiêu mỗi tuần là đủ? Cách chọn cá ít thủy ngân cho cả nhàÍt nhất 2 bữa cá mỗi tuần, trong đó có 1 bữa cá béo, là mốc dễ nhớ. Bài viết gợi ý khẩu phần theo độ tuổi, cách chọn cá ít thủy ngân và chế biến cá sao cho lành.
- Bảo vệ mắt khi làm việc với màn hình – quy tắc 20-20-20 dễ nhớMắt mỏi, khô, nhìn mờ sau nhiều giờ trước máy tính là chuyện thường gặp. Quy tắc 20-20-20, chỉnh ánh sáng và khoảng cách, chớp mắt đủ, khám mắt định kỳ sẽ giúp đôi mắt dễ chịu hơn.
- Cách chọn dầu cá – đọc đúng hàm lượng EPA, DHA trên nhãn sản phẩmCon số “1000 mg dầu cá” trên nhãn không phải là lượng omega-3. Hướng dẫn đọc hàm lượng EPA, DHA, hiểu dạng triglycerid và ethyl ester, bảo quản đúng và biết khi nào cần hỏi bác sĩ.
